De wettelijke salderingsregeling stopt op 1 januari 2027. Tot en met 31 december 2026 kun je onder de geldende regels teruggeleverde zonnestroom verrekenen met stroom die je van je leverancier afneemt. Vanaf 2027 worden netafname en teruglevering afzonderlijk afgerekend. [4]
Je zonnepanelen blijven stroom opwekken. De verandering zit in de energierekening en in de waarde van de stroom die je op verschillende momenten gebruikt. Wie begrijpt welke hoeveelheden de meter registreert en welke tarieven daarbij horen, kan beter inschatten wat de wijziging voor het eigen huishouden betekent.
De drie energiestromen in een huis met zonnepanelen
Opwek is alle elektriciteit die je zonnepanelen produceren. Een deel gebruik je meteen in huis. Bijvoorbeeld doordat de koelkast draait terwijl de panelen stroom leveren. Dat directe gebruik verlaagt de hoeveelheid stroom die je op dat moment van het net nodig hebt.
Is er meer opwek dan verbruik, dan lever je het overschot terug. Heb je later juist meer stroom nodig dan je panelen leveren, dan neem je stroom van het net af. Salderen is de verrekening van die netafname en teruglevering. Het gaat dus niet om het simpelweg aftrekken van de volledige zonneproductie van het getal op de slimme meter.
De slimme meter ziet de uitwisseling met het net. De zonne-app ziet de productie. Zonder batterij kun je de hoeveelheden verbinden: direct eigen gebruik is opwek min teruglevering. Je huishoudelijke stroomvraag is direct eigen gebruik plus netafname.
Hoe salderen tot en met 2026 werkt
Bij salderen verrekent de leverancier teruggeleverde kWh met afgenomen kWh, tot de hoeveelheid die de leverancier aan jou heeft geleverd. Je kunt dus niet onbeperkt salderen. Voor een terugleveroverschot na verrekening geldt een terugleververgoeding. De elektriciteit moet via dezelfde aansluiting worden afgenomen en teruggeleverd. [2]
De praktische waarde is dat een teruggeleverde kWh kan worden verrekend met een kWh die je op een ander moment afneemt, inclusief de energiebelasting en btw die onder de regeling vallen. Dit is een financiële verrekening. De zomerstroom wordt niet letterlijk voor jouw huis bewaard tot een winteravond.
Vaste leveringskosten en vaste netbeheerkosten verdwijnen niet doordat je saldeert. Eventuele terugleverkosten kunnen evenmin buiten beschouwing blijven. Een saldo van nul kWh betekent daarom niet automatisch een energierekening van nul euro.
Een huishouden helemaal doorgerekend
Voor dit voorbeeld gebruiken we een fictief huishouden zonder batterij. De woning heeft per jaar 4.000 kWh stroom nodig. De panelen wekken 3.500 kWh op, waarvan 1.200 kWh direct in huis wordt gebruikt. Dan resteert 2.300 kWh teruglevering en 2.800 kWh netafname.
We nemen een fictieve afnameprijs van € 0,30 per kWh inclusief de toepasselijke belastingen, een terugleververgoeding van € 0,08 per kWh en € 0,04 terugleverkosten per teruggeleverde kWh aan. Dit is een vereenvoudigd contractmodel, geen actueel aanbod. We houden de tarieven vóór en na 2027 bewust gelijk om het effect van salderen zichtbaar te maken.
| Post | Met salderen tot 2027 | Zonder salderen vanaf 2027 |
|---|---|---|
| Netafname | 2.800 kWh | 2.800 kWh |
| Teruglevering | 2.300 kWh | 2.300 kWh |
| Te betalen afname na eventuele saldering | 500 kWh × € 0,30 = € 150 | 2.800 kWh × € 0,30 = € 840 |
| Aparte vergoeding voor teruglevering | € 0 want geen overschot na salderen | 2.300 kWh × € 0,08 = € 184 |
| Terugleverkosten | 2.300 kWh × € 0,04 = € 92 | 2.300 kWh × € 0,04 = € 92 |
| Totaal van deze variabele posten | € 242 | € 748 |
De uitkomst stijgt in dit fictieve voorbeeld met € 506 per jaar, ongeveer € 42 per maand. Dit is geen voorspelling voor jouw rekening. Werkelijke afname, teruglevering, tarieven en kosten kunnen anders zijn.
Ter vergelijking: zonder zonnepanelen zou dit huishouden bij dezelfde fictieve afnameprijs 4.000 × € 0,30 = € 1.200 aan variabele stroomkosten betalen. Met panelen is de uitkomst vanaf 2027 € 748. Er blijft dus een berekend voordeel van € 452 per jaar over, vóór kosten van aanschaf, onderhoud en eventuele vervanging.
In de tabel ontbreken vaste leveringskosten, vaste netbeheerkosten, de vaste belastingvermindering, gas, een eventuele bonus en financiering. Deze posten zijn bewust buiten de vergelijking gehouden; het totaal is niet het bedrag van een volledige jaarafrekening. In echte contracten kunnen tarieven en terugleverkosten bovendien veranderen bij de overgang naar 2027.
Wat er vanaf 1 januari 2027 verandert
Vanaf 2027 betaal je het toepasselijke tarief en de belastingen over alle stroom die je van het net afneemt. Voor teruggeleverde stroom krijg je een afzonderlijke vergoeding. Eigen zonnestroom die je direct gebruikt, blijft buiten die afname en teruglevering. [3]
Tot 1 januari 2030 moet de terugleververgoeding ten minste 50 procent bedragen van het kale leveringstarief: de elektriciteitsprijs zonder energiebelasting en btw. Bij een fictief kaal tarief van € 0,12 is 50 procent € 0,06 per kWh. Het gaat dus niet om de helft van een volledig consumententarief waarin belastingen zitten. Vanaf 2030 blijft het vereiste van een redelijke vergoeding gelden, maar deze tijdelijke wettelijke minimumregel loopt tot die datum. [3]
De 50 procent zegt ook niet wat je netto overhoudt. Terugleverkosten vormen een aparte post. Wie alleen het vergoedingspercentage vergelijkt, kan daardoor een onvolledig beeld krijgen.
Terugleververgoeding en terugleverkosten
De terugleververgoeding is wat de leverancier voor je teruggeleverde stroom betaalt. Terugleverkosten zijn kosten die de leverancier daarvoor in rekening brengt. Hoe die kosten worden berekend, verschilt: bijvoorbeeld per kWh, met een vast bedrag of volgens een schaal.
ConsuWijzer benadrukt dat terugleverkosten na 2027 soms hoger kunnen zijn dan de vergoeding. De wettelijke minimumvergoeding is dus geen garantie op een positief nettobedrag voor iedere teruggeleverde kWh. [2]
Bij een kostenmodel per kWh kun je vergoeding en kosten rechtstreeks naast elkaar zetten. Bij schalen of vaste bedragen moet je het volledige jaarbedrag gebruiken. Minder terugleveren geeft dan niet bij iedere afzonderlijke kWh een lagere rekening. Vraag een leverancier om het totale verwachte jaarbedrag bij jouw afname en teruglevering, met een uitsplitsing van de posten. [4]
Waarom direct eigen gebruik belangrijker wordt
Vanaf 2027 vermijd je met direct eigen gebruik de aankoop van netstroom. Terugleveren en later weer inkopen zijn dan twee verschillende transacties. Daardoor krijgt de timing van bestaand verbruik een grotere rol.
In ons fictieve contract levert een extra direct gebruikte kWh € 0,30 vermeden inkoop op. Daar staat tegenover dat je € 0,08 vergoeding misloopt en € 0,04 terugleverkosten vermijdt. Het extra voordeel is dan € 0,26 per kWh. Dit geldt alleen voor de gekozen tarieven en de veronderstelde kosten per kWh.
Lukt het om in dit voorbeeld 500 kWh bestaand verbruik naar zonne-uren te verplaatsen, dan is het berekende extra jaarvoordeel 500 × € 0,26 = € 130. Zonder die verplaatsing blijft hetzelfde huishoudelijke werk nog steeds nodig. Een extra elektrisch apparaat aanzetten alleen om zonnestroom op te maken, geeft niet dezelfde besparing.
Kijk bijvoorbeeld naar was en vaat die toch al moeten gebeuren, of naar laden van een elektrische auto wanneer die thuis staat. Controleer met meetgegevens of de panelen op dat moment voldoende leveren. Niet iedere taak hoeft tegelijk te starten. [5]
Wat het type energiecontract verandert
Bij een vast contract staan de overeengekomen tarieven voor een afgesproken periode vast, binnen de contractvoorwaarden. Bij een variabel contract kunnen tarieven op de afgesproken manier wijzigen. Een dynamisch contract koppelt de stroomprijs aan actuele marktprijzen; die kunnen per uur of kwartier verschillen. [6]
Voor een dynamisch contract kun je niet zonder meer één vaste jaarprijs met alle kWh vermenigvuldigen. De waarde hangt af van de prijs tijdens de daadwerkelijke afname en teruglevering. Controleer ook opslagen, verkoopkosten en de behandeling van belastingen. Een negatieve marktprijs betekent niet automatisch dat jouw complete afnametarief negatief is.
Vraag specifiek hoe de leverancier de vergoeding vanaf 2027 berekent en de wettelijke regels toepast. De eenvoudige vaste tarieven uit het rekenvoorbeeld dienen om het principe uit te leggen, niet om alle contracttypen na te bootsen.
Een contract dat over de jaargrens doorloopt
De wettelijke regeling eindigt op 1 januari 2027, ook als je contract of afrekenperiode doorloopt. Dat betekent niet dat iedere contractuele afspraak daarmee zonder meer vervalt. ConsuWijzer wijst erop dat je volgens een contract toch nog een afzonderlijk recht op salderen kunt hebben. Laat onduidelijke afspraken door de leverancier toelichten. [2]
De leverancier moet afname en teruglevering uitsplitsen in een periode tot en met 31 december 2026 en een periode vanaf 1 januari 2027. Bewaar daarom de afrekeningen, tariefbrieven en beschikbare meterstanden rond de jaarwisseling. Een jaarafrekening die pas in juni komt, verschuift de wettelijke einddatum niet.
Waarom de overheid de regeling beëindigt
De overheid noemt onder meer de kosten van salderen voor het energiesysteem en de lagere belastinginkomsten als redenen. Ook wil zij stimuleren dat meer zonnestroom wordt gebruikt wanneer die wordt opgewekt. De huidige wijziging is een beëindiging in één keer op 1 januari 2027; oudere plannen voor een geleidelijke afbouw vanaf 2025 zijn niet het geldende uitgangspunt. [1]
Voor je eigen keuze blijft een berekening op huishoudenniveau nodig. Dat een regeling om beleidsredenen stopt, vertelt nog niet hoeveel een specifieke woning erop vooruit of achteruit gaat. Gebruik daarvoor je eigen meetgegevens en contract.
Wat je als eigenaar praktisch kunt doen
Begin met je echte netafname en teruglevering. Gebruik bij voorkeur gegevens over een heel jaar en vergelijk dezelfde perioden. Noteer daarnaast de zonneproductie, zodat je het directe eigen gebruik kunt bepalen.
Leg vervolgens naast elkaar wat je in 2026 betaalt en welke afspraken vanaf 2027 gelden. Vraag een leverancier om verduidelijking van terugleverkosten, de vergoeding en de overgang van de afrekenperiode. Vergelijk aanbiedingen op het totale verwachte jaarbedrag. Een lager afnametarief alleen kan door andere posten minder voordelig uitvallen.
Onderzoek daarna één haalbare verandering in bestaand verbruik. Meet of die praktisch werkt en of de netafname en teruglevering werkelijk veranderen. Trek geen jaarconclusie uit één zonnige middag.
Een thuisbatterij kun je daarna als aparte investering beoordelen. Neem de extra besparing tegenover dezelfde woning zonder batterij, de verliezen, de volledige installatieprijs en de voorwaarden mee. Het einde van salderen maakt een batterij niet automatisch rendabel en verplicht je niet er een te kopen.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn zonnepanelen vanaf 2027 uitzetten
Het einde van salderen is op zichzelf geen reden om een installatie volledig uit te zetten. Eigen gebruik kan waarde houden. Bij ongunstige teruglevertarieven vraagt een eventuele regeling van productie om een berekening op je eigen contract en om geschikte, veilige aansturing. Uitschakelen kan ook nuttige eigen stroomproductie wegnemen.
Wat als ik in een jaar meer opwek dan ik gebruik
Tot en met 2026 kan alleen de teruglevering tot de netafname worden gesaldeerd; voor het resterende terugleveroverschot geldt een vergoeding. Vanaf 2027 worden netafname en teruglevering afzonderlijk afgerekend. Vergelijk dus geen twee totale jaarcijfers zonder de onderliggende stromen te bekijken.
Vervallen mijn vaste netbeheerkosten als ik weinig afneem
Nee. Een laag aantal afgenomen kWh maakt je aansluiting niet overbodig. De vaste kosten voor die aansluiting blijven een afzonderlijk onderdeel van je rekening. De tabel in dit artikel rekent uitsluitend met de genoemde variabele posten.
Gelden er andere aandachtspunten voor huurders
De verrekening bij de energieleverancier moet je onderscheiden van eventuele huur of servicekosten voor de panelen. Bekijk ook die afspraken. Een lager voordeel op de energierekening verlaagt zulke betalingen niet automatisch. Bespreek onduidelijkheden met de verhuurder en laat contractvragen zo nodig beoordelen.
Zijn zonnepanelen zonder salderen nog zinvol
Dat kan, maar het voordeel is afhankelijk van de aanschafprijs, productie, bruikbaar eigen verbruik en tarieven. Voor bestaande panelen beoordeel je de resterende kosten en toekomstige opbrengst. Voor een nieuwe installatie laat je een berekening zonder wettelijke saldering maken, inclusief een ongunstig scenario.
Bronnen en verder lezen
Regels en broninformatie gecontroleerd op 16 november 2026. De cijfers zijn fictieve uitlegvoorbeelden. Controleer bij een latere publicatie of herziening de actuele regels en contractvoorwaarden opnieuw.
[1] Rijksoverheid — Salderingsregeling stopt in 2027
[2] ACM ConsuWijzer — Salderen en terugleveren
[3] ACM — Modelcontracten en de wettelijke minimumvergoeding
[4] ACM — Controleer het energiecontract bij het einde van salderen
[5] Milieu Centraal — Meer zonnestroom zelf verbruiken
[6] ACM ConsuWijzer — Vaste en variabele leveringskosten energie
